Przejdź do treści

Wiesz, co zrobić aby twój uśmiech był piękniejszy? Sprawdź, jakie produkty dobrze wpływają na zęby, a jakie im szkodzą

Zdjęcie: Jeison Higuita / Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Pasta kanapkowa na zimne dni – z pieczonej papryki
Cykoria – właściwości, jak przyrządzić. Inulina z cykorii
Olej z pestek granatu – właściwości i przeciwwskazania
Zdrowe śniadanie do szkoły: bananowo-kakaowe muffinki i chrupiące marchewki
Zupa cebulowa to zimowy hit. Rozgrzej się jedną w wybranych przez nas wersji!

Stan uzębienia Polaków jest fatalny, niemal każdy mieszkaniec naszego kraju, który przekroczył 40. rok życia ma mniej lub bardziej zaawansowaną próchnicę. W dużym stopniu wpływają na to nawyki żywieniowe. Jakie produkty sprzyjają zębom, a jakie im szkodzą?

W jamie ustnej bytuje wiele rodzajów drobnoustrojów, które wraz z resztkami pożywienia tworzą na zębach lepką warstwę zwaną płytką nazębną. Pod wpływem pewnych pokarmów i napojów, szczególnie zawierających cukier, bakterie żyjące na płytce tworzą kwas atakujący zęby i w konsekwencji wywołujący próchnicę. To często lekceważona choroba, jednak jej bagatelizowanie grozi rozwojem licznych chorób ogólnoustrojowych serca, nerek, stawów czy wątroby, a także skutkuje nasileniem stanów zapalnych w organizmie.

By zapobiec tego typu problemom należy utrzymywać właściwą higienę jamy ustnej, pamiętać o regularnych wizytach u stomatologa oraz stosować właściwą dietę.

Groźny cukier

Co należy jeść, by mieć zdrowe zęby? – Znacznie łatwiej wskazać produkty spożywcze, które im szkodzą. Do tej grupy zaliczamy przede wszystkim słodycze i wszystkie inne przysmaki zawierające dużo cukru – wyjaśnia Zyta Mroczkowska, stomatolog z Białegostoku.

Spożywanie nadmiernej ilości cukrów zawartych w przekąskach, przetworzonej żywności i napojach stanowi istotny czynnik ryzyka wystąpienia chorób jamy ustnej, zwłaszcza próchnicy. Zagrożenie znacząco rośnie u osób, które jedzą cukier ponad cztery razy dziennie, lub u których dzienne spożycie przekracza 50 gramów (ok. 12 łyżeczek). Choć wydaje się, że to duża dawka, w rzeczywistości statystyczny Polak pochłania każdego dnia około 35-40 g cukru, często ukrytego w składzie wyrobów nie kojarzących się ze słodyczą, np. musztardy lub keczupu.

 

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

– Zębom szkodzą także wszelkie słodkie napoje gazowane, izotoniczne i energetyzujące – wylicza Zyta Mroczkowska. Należy również uważać na produkty spożywcze, w których cukry proste (glukoza, fruktoza, sacharoza, maltoza) występują naturalnie, czyli np. miód, soki owocowe albo dżemy.

Niekiedy problemem bywają owoce. – Najlepszym przykładem są jabłka. Z jednej strony wykazują pozytywne działanie, gdyż pomagają czyścić przestrzenie międzyzębowe, jednak z drugiej zawarty w nich kwas może mieć negatywny wpływ na nasze zęby – tłumaczy Mroczkowska.

Jabłka, szczególnie mniej słodkie odmiany, najlepiej jeść raz dziennie, po obiedzie. Ta sama zasada dotyczy innych owoców zawierających mniejsze dawki cukru (malin, truskawek, kiwi, jeżyn). Osoby zmagające się z próchnicą powinny natomiast ograniczyć spożycie daktyli, ananasów, winogron, czereśni czy bananów, dostarczających dużo fruktozy stanowiącej pożywkę dla bakterii przyczyniających się do uszkodzenia szkliwa.

Niszczą je również kwasy, których dostarczają m.in. owoce cytrusowe, wywołujące niekiedy także nadwrażliwość zębów. Nie trzeba całkowicie rezygnować z ich jedzenia, jednak po spożyciu warto przepłukać usta wodą neutralizującą szkodliwe działanie kwasów i przywracającą właściwe pH jamy ustnej.

Nadmiar witamin szkodzi

– Produktami, które szkodzą zębom są również chipsy i inne tego typu przekąski – ostrzega Zyta Mroczkowska. Popularne, zwłaszcza wśród najmłodszych, przysmaki zawierają przede wszystkim skrobię, która pod wpływem śliny rozkłada się w jamie ustnej na cukry proste zwiększające ryzyko wystąpienia próchnicy.

 

Należy też unikać rozmaitych żelków czy krówek, ze względu na lepką i kleistą konsystencję długotrwale przylegających do powierzchni zębów, trudnych do wypłukania przez ślinę i sprzyjających rozwojowi groźnych drobnoustrojów.

Niekiedy niebezpieczne okazują się nawet produkty, które teoretycznie mają służyć zdrowiu. Najlepszym przykładem są rozpuszczalne w wodzie, gazowane preparaty witaminowe. Jak wykazali naukowcy z uniwersytetu w Helsinkach, tego typu specyfiki wypłukują składniki mineralne, przez co zęby stają się słabsze i bardziej podatne na próchnicę. Szczególnie negatywne działanie wykazują często stosowane preparaty z witaminą C.

Z umiarem należy też spożywać produkty zawierające szczególnie dużą dawkę kwasu szczawiowego, którego nadmiar znacząco osłabia zęby. Choć szpinak, rabarbar, szczaw czy mocna kawa mają sporo wartości odżywczych, to w zbyt dużych ilościach mogą zaszkodzić.

Produkty korzystne dla zębów

Na szczęście nie brakuje też produktów spożywczych, które sprzyjają zębom. Zdaniem wielu specjalistów wskazane jest zwłaszcza jedzenie nabiału dostarczającego bardzo dużej ilości wapnia i fosforu, czyli mikroelementów stanowiących niezbędny materiał budulcowy i odpowiadających za właściwą strukturę zębów. Z niektórych badań wynika, że wystarczy wypijać dziennie litr mleka (najlepiej świeżego, niepasteryzowanego), by uodpornić się na postępy próchnicy. Zalecane są również inne produkty mleczne: maślanka, kwaśne mleko, twaróg, kefir czy jogurt naturalny.

 

Bogate w fosfor jest także pieczywo pełnoziarniste. Jedzenie np. chleba razowego nie tylko pozwala dostarczyć cennych składników odżywczych, ale również zwiększa produkcję śliny, co pozwala oczyścić jamę ustną z zalegających resztek pokarmów, stanowiących potencjalne źródło próchnicy. Dość twarde pieczywo wymaga żucia, dzięki czemu wzmacnia się dziąsła, chroniąc przed chorobami przyzębia.

Do jadłospisu warto wprowadzić kapustę kiszoną, będącą bogatym źródłem witaminy C oraz innych mikroelementów. Nieprzypadkowo dawni podróżnicy zabierali na pokłady statków beczki wypełnione tym produktem, mającym chronić marynarzy przed szkorbutem.

Korzystne dla zębów jest także jedzenie ryb morskich, dostarczających dużych ilości witaminy D i fosforu, które razem z wapniem biorą udział w procesach wzrostu i mineralizacji wszystkich kości. W mięsie łososia, dorsza, mintaja czy śledzia nie brakuje też fluoru – pierwiastka przyczyniającego się do neutralizowania kwasów prowadzących do demineralizacji szkliwa zębów i powstawania próchnicy.

Bogata we fluor jest również zielona herbata. Dzienne zapotrzebowanie na ten mikroelement zapewnia wypicie trzech filiżanek aromatycznego naparu.

Jak zachować biały uśmiech

Odpowiednia dieta zapewnia również utrzymanie białego uśmiechu, zwłaszcza po przeprowadzonym zabiegu wybielającym. – Przez pierwsze dwa dni lepiej unikać bardzo gorących lub zimnych napojów, ponieważ zęby są wtedy szczególnie wrażliwe i może się pojawić dyskomfort i ból – wyjaśnia Zyta Mroczkowska. – Trzeba też uważać na produkty barwiące, w pierwszej kolejności wyeliminować wino, papierosy, kawę, herbatę, wszystkie napoje chemiczne, ale też naturalne soki, szczególnie czerwone, z wiśni czy truskawek – dodaje stomatolog.

 

pizza

Należy również ograniczyć spożywanie owoców i warzyw o mocnych kolorach, a więc jagód, czarnych porzeczek oraz buraków. Zalecana jest natomiast niegazowana woda mineralna.

Ten sposób żywienia należy utrzymać przez 10-14 dni, kiedy ząb po zabiegu jest bardziej chłonny i szybciej przyswaja kolory.

– Między mity można włożyć opowieści, że kawa pita przez słomkę nie zaszkodzi. Też będzie miała negatywny wpływ na szkliwo. Nie ma natomiast potwierdzenia na to, że czerwone mięso może odbarwiać zęby. Najlepiej jednak tuż po zabiegu przejść na tak zwaną dietę białą, opartą m.in. na nabiale, wyrobach mącznych, rybach czy drobiu. Najlepiej jest też stosować w tym okresie białą pastę do zębów – mówi Zyta Mroczkowska.

Niektóre twarde produkty oczyszczają zęby w sposób mechaniczny, poprzez ścieranie. Po zabiegu wybielania lepiej jednak zjeść jabłko niż marchew czy borówki. Tylko trzeba pamiętać o szczotkowaniu, gdyż w jamie ustnej wytwarzają się wówczas kwasy.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Uważaj na ilość octu jabłkowego w twojej diecie. Może zaszkodzić zębom - ostrzega lek. stom. Monika Stachowicz

Uważaj na ilość octu jabłkowego w twojej diecie. Może zaszkodzić zębom – ostrzega lek. stom. Monika Stachowicz

Czym są „cukry ukryte” i jak ich unikać? Ostrzega Tata Stomatolog

Czym są „cukry ukryte” i jak ich unikać? Ostrzega Tata Stomatolog

Roczne dzieck śmieje się

Próchnica wczesnego dzieciństwa – jakie są przyczyny jej powstania i jak ją leczyć? Wyjaśnia stomatolog

pasta do zębów

Fluor – właściwości, źródła, niedobór i szkodliwość fluoru

Od czego żółkną zęby? Oto 10 rzeczy, które niszczą twój uśmiech

Jak dbać o zęby? Jaka dieta jest najlepsza dla naszych zębów?

Jak dbać o zęby? Jaka dieta jest najlepsza dla naszych zębów? Odpowiada dentysta Tomasz Kupryś

Na czym polega biała dieta?

Na czym polega biała dieta? Kiedy się ją stosuje?

Dieta dla zębów. Co jeść a czego nie, aby cieszyć się zdrowymi zębami? Tłumaczy dietetyczka, Paulina Jamrozik

Czy sushi jest zdrowe? Anna Reguła podaje 6 faktów na jego temat

Czy sushi jest zdrowe? Anna Reguła podaje 6 faktów na jego temat

Bliny z wędzonym łososiem i śmietankowym serem czy świderki z pieczonymi warzywami i oliwkami? Sprawdź przepisy bez glutenu, pszenicy i nabiału!

ryż i mango deser

Ryż kokosowy z mango. Pomysł na śniadanie idealne

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

Olej z nasion chia – właściwości i skutki uboczne

Mąka sezamowa – zastosowanie, jak zrobić ją samodzielnie

Czego nie warto robić na pusty żołądek

Nie tylko picie kawy. Sprawdź czego jeszcze nie warto robić na pusty żołądek

Mąka z amarantusa – właściwości, indeks glikemiczny

3 desery z awokado

Carpaccio, trufle, pudding. Przepisy na 3 desery z awokado

Lubisz cytrusy? To super! Poznaj ich pięć zalet

Pasta z fasoli. Polski hummus idealny na śniadanie

kiść pomidorów

8 rzeczy, które warto wiedzieć o GMO

Nie wyobrażasz sobie dnia bez “energetyka”? To może być już uzależnienie

Miksujemy superfoods! Koktajl z młodym jęczmieniem

Miksujemy superfoods! Koktajl z młodym jęczmieniem

Łosoś wędzony na zimno czy na gorąco? Dietetyczka Anna Reguła o tym, co będzie lepszym wyborem

Oleje tłoczone na zimno – właściwości i zastosowanie

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

18 przepisów dla miłośników awokado

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

pizza kobieta

Brak apetytu, a chcesz przytyć? Oto 5 patentów na „coś na apetyt”

Męczą cię zaparcia? Zobacz, jakie produkty powinnaś jeść, aby się ich pozbyć

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

relaksująca się młoda kobieta

9 witamin i minerałów, które pomogą ci lepiej spać

Czy orgaznim może nie tolerować kawy?

elektrolity

Dopadają cię zawroty głowy albo skurcze mięśni? To sygnały, że możesz mieć problem z elektrolitami

Bilans wodny - picie wody / istock

Bilans wodny. Co wlicza się w dzienną podaż płynów? Dietetyczka wyjaśnia

pączek

Co cukier robi z twoim mózgiem? Nie będziesz zadowolona

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

×