Przejdź do treści

Melon – odmiany i właściwości zdrowotne. Jak jeść melona?

Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Dynia nie lubi chłodu lodówki
Czy wiesz, że dynia nie lubi chłodu lodówki? Sylwia Majcher podpowiada, jak prawidłowo przechowywać to warzywo
Czy kawa rozpuszczalna to rzeczywiście sama chemia? Odpowiada dietetyczka Aleksandra Zaczkiewicz
Czy kawa rozpuszczalna to rzeczywiście „sama chemia”? Odpowiada dietetyczka Aleksandra Zaczkiewicz
Miód spadziowy – właściwości, skład, cena
Uśmiechnięta kobieta z kubkiem herbaty
6 przepisów na rozgrzewającą herbatę. Taki napój wzmocni odporność i poprawi ci nastrój
Jak nie wpaść w słoną pułapkę? Możesz się zdziwić, w jak wielu produktach znajduje się sól

Melon miodowy, galia, kantalupa, a może gorzki melon? Sklepowe półki uginają się pod różnymi odmianami tego owocu. Słodki, ale orzeźwiający, bogaty w witaminę C i niskokaloryczny – taki właśnie jest melon. Jak go pokroić i co można z niego zrobić? Sprawdź wartości odżywcze melona oraz przepisy z jego udziałem.

Co to jest melon?

Melon to jadalna roślina z gatunku dyniowatych (Cucurbitaceae), która posiada płożącą się lub pnącą łodygę i owłosione liście. Wbrew powszechnej opinii melon to warzywo a nie owoc, jednak ze względu na kulinarne wykorzystanie często określa się go jako owoc. Z kwiatów o barwie żółtej lub pomarańczowej, po 3-4 miesiacach od wysiana rośliny powstają ważące do kilku kilogramów owoce. Znajdujący się wewnątrz nich miąższ może być biały, zielonkawy, żółty lub pomarańczowy.

Historia melona rozpoczęła się prawdopodobnie w Azji i Afryce. Gdy dotarł do Europy, w jego orzeźwiającym miąższu rozsmakowali się starożytni Grecy i Rzymianie. Do Polski, co nie powinno być wielkim zaskoczeniem, melona w XVI wieku sprowadziła królowa Bona.

Gdzie rosną melony? Owoce te uprawia się na całym świecie, przede wszystkim w Turcji, Chinach, Indiach, Hiszpanii, USA, Japonii i Włoszech. W innych krajach uprawa melona przebiega głównie w szklarniach. Melon rośnie jak znany nam ogórek, z którym jest spokrewniony. Pędy rośliny płożą się po ziemi, wymagają ciepłego i słonecznego stanowiska oraz odpowiedniego nawodnienia. Owoce dojrzewają od sierpnia do września. Melon w smaku jest słodki (choć nie tak bardzo jak arbuz), soczysty i bardzo aromatyczny.

Rodzaje melonów

Owoce melona występują w wielu odmianach, więc to, jak wygląda melon zależy od jego rodzaju. Melony można podzielić na dwie główne grupy ‒ letnie i zimowe. Najpopularniejsze z nich spotykane w naszych sklepach to:

  • melon Cantaloupe (kantalupa)‒ kulisty owoc o szarej i chropowatej skórce, niekiedy żebrowanej powierzchni oraz pomarańczowym miąższu,
  • melon żółty ‒ zwany również miodowym (honeydew), charakteryzuje się owalnym owocem z gładką, intensywnie żółtą skórką i jasnozielonym miąższem,
  • melon zielony ‒ o owalnych owocach z gładką, zieloną skórką i bladożółtym miąższem,
  • melon galia ‒ kulisty owoc o żółtej, siatkowanej, jakby spękanej skórce i jasnozielonym miąższu,
  • gorzki melon (bitter melon)-  inaczej przepękla ogórkowa, kolczasty i wydłużony (w kształcie elipsy) owoc, niedojrzały w kolorze zielonym, dojrzały o barwie żółto- pomarańczowej.

Co ciekawe, melon uprawiany jest z powodzeniem także w Polsce, powstało nawet kilka odmian przystosowanych do naszych warunków atmosferycznych (np. Bosman, Melba czy Malaga).

Melon – właściwości zdrowotne

Melon jest owocem o wysokiej zawartości wody (aż 90 proc.), ponadto zawiera 5-15% cukrów (glukoza, fruktoza i sacharoza), witaminy i minerały. Melon jest bogaty w beta-karoten, który ma działanie antyoksydacyjne, zapobiega stanom zapalnym w naszym organizmie oraz działa przeciwstarzeniowo – wpływa korzystnie nie tylko na wygląd naszej skóry, ale też kondycję wielu narządów (serce, płuca, oczy).

Kolejnym silnym przeciwutleniaczem zawartym w melonie jest witamina C, której przypisuje się wiele właściwości zdrowotnych – od korzystnego wpływu na odporność organizmu, przez przyspieszenie gojenia ran i zrastania się kości, aż po zapobieganie procesom nowotworowym. Dzięki dużej ilości wody i obecności takich minerałów jak magnez, potas i sód – melon uznawany jest za naturalny izotonik. Warto więc włączyć go do diety jako składnik posiłku potreningowego.

Oczywiście jak w przypadku innych owoców i warzyw wszystkie dobroczynne właściwości są dla nas dostępne dopiero w dojrzałym melonie. Melon powinien zostać zjedzony w ciągu 5-7 dni od przyniesienia do domu. Przechowywanie pokrojonego melona powoduje straty witaminy C i karotenoidów. Zamrażanie melona nie prowadzi do zmniejszenia zawartości witaminy C, ale powoduje straty innych witamin i składników odżywczych.

Melon dostarcza około 35 kcal na 100 gram produktu, można więc uznać go za owoc niskokaloryczny. Melon posiada wysoki indeks glikemiczny (IG 60-65), ale niski ładunek glikemiczny. Ładunek glikemiczny, w przeciwieństwie do indeksu glikemicznego uwzględnia także jakość węglowodanów w produkcie (a nie tylko ilość), więc jeśli nie zjemy dużo melona, jego indeks nie będzie wysoki. Osoby z cukrzycą nie powinny spożywać melona w nadmiarze, co nie oznacza, że muszą z niego całkowicie rezygnować.

Zdjęcie: Katarzyna Karus-Wysocka | www.cookitlean.pl

Co zjeść po treningu? Sałatka z mango i melonem

Jak przygotować melona?

Melon wciąż nie jest bardzo popularnym owocem w naszym kraju, nie każdy więc wie jak z nim postępować. Oto odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania:

  1. Jak sprawdzić czy melon jest dojrzały? Najprostszym sposobem jest puknięcie w powierzchnię ‒ dojrzały melon wydaje wtedy głuchy odgłos. Można również nacisnąć czubki owocu, by sprawdzić, czy nie są zbyt twarde lub zbyt miękkie. Dojrzałość owocu można poznać również po zapachu ‒ ten powinien być intensywny i słodki.
  2. Jak pokroić/ obrać melona? Melona kroi się podobnie jak arbuza. Ostrym nożem przecinamy go na pół, wzdłuż dłuższej części, a następnie wyciągamy pestki łyżką. Trzeba uważać , żeby wraz z pestkami nie wyjąć miąższu przeznaczonego do jedzenia. Potem można pokroić każdą połówkę na kilka kawałków i odciąć z nich cienko skórkę.
  3. Jak wykorzystać pestki z melona? Pestki melona nie są trujące, więc nie należy się ich obawiać. Dostarczają podobnych wartości odżywczych jak sam melon. Można je jeść świeże, bądź dodać zmielone do napojów.

Jak jeść melony?

Melony najchętniej zjadamy na surowo, pokrojone w księżyce lub kostkę, samodzielnie lub jako dodatek do sałatek, a nawet jako napój. Melona najlepiej podawać lekko schłodzonego.

  • Jak jeść melona żółtego (miodowego)? Melon miodowy charakteryzuje się słodyczą i dużą soczystością. Możemy go przygotować z serem kozim, miętą i miodem w postaci słodkiego deseru. Świetnym zestawieniem tego typu melona jest przystawka z szynki parmeńskiej, którą owija się kawałki melona. Dobrym pomysłem będzie też chłodnik z żółtego melona, pomidorów i brzoskwinii.
  • Jak jeść melona galia? Melon galia jest neutralny w smaku. Najbardziej pasuje do owoców morza.
  • Jak jeść melona kantalupa? Melon kantalupa ma słodki smak, ale nie jest aż tak słodki jak melon miodowy. Warto dodać go do sałatek owocowych. Możemy z niego zrobić owocowe koreczki – będziemy potrzebować kostek melona, truskawek i winogron.

Co jeszcze można zrobić z melona? Owoc ten  można  poddać obróbce termicznej i przygotować z niego dżemy, konfitury, kompoty, a nawet zapiekanki. Włosi doceniają go również jako dodatek do mięs.

Melon – przepisy

Koktajl z melona, mango i truskawek

Składniki:

  • 200 gram obranego melona
  • 1 mango
  • 10 truskawek
  • 1 szklanki soku jabłkowego

Melona należy dokładnie umyć, przekroić na pół, pokroić w mniejsze plastry i odciąć skórkę. Włożyć do blendera wraz z pokrojonym mango, truskawkami i sokiem. Wszystko zblendować. Koktajl jest gotowy do spożycia.

Sałatka z melona

Składniki:

  • 1 szklanka obranych cząstek melona galia
  • 1 kiwi: obrane, pokrojone w plasterki lub na ćwiartki
  • pieprz
  • liście bazylii
  • ser kozi
  • sok z cytryny lub limonki
  • oliwa z oliwek

Obrane i pokrojone owoce włożyć do salaterki, dodać pokruszony ser kozi i liście bazylii, polać sokiem z cytryny lub limonki i oliwą z oliwek, posypać pieprzem do smaku.

Chłodnik z melona kantalupa

Składniki

  • 1 kantalupa (obrana, pozbawiona pestek i pokrojona w kostkę)
  • 2 szklanki soku pomarańczowego
  • 1 łyżka świeżego soku z limonki
  • ¼ łyżeczki cynamonu

Do miksera włożyć melona, dodać  ½ szklanki soku pomarańczowego, przykryć pokrywką i miksować do gładkiej konsystencji. Przenieść zawartość do dużej miski, dodać sok z limonki, cynamon i resztę soku pomarańczowego. Zupę przykryć i włożyć  do lodówki na godzinę. Podawać schłodzoną.

Bibliografia:

[1] Harry Paris et all,“Medieval emergence of sweet melonsCucumis melo (Cucurbitaceae),” Ann Bot., vol. 110, no. 1, pp. 23–33, 2012. 

[2] “Watermelon, Cantaloupe, and Honeydew,” Trop. Subtrop. Fruits Postharvest Physiol. Process. Packag., 2012.

[3] “Melons. Farm to health series.,” The Ohio State Univeristy. [Online]. Availablewww.aicr.org. [Accessed: 16-Jul-2020]. 

[4] P. M. Rolim, L. M. J. Seabra, and G. R. de Macedo, “Melon By-Products: Biopotential in Human Health and Food Processing,” Food RevInt., vol. 36, no. 1, pp. 15–38, Jan. 2019, doi: 10.1080/87559129.2019.1613662. 

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jesz owsiankę, aby schudnąć? Dobrze, ale musisz uniknąć tych błędów

Miód lawendowy – pochodzenie, właściwości i zastosowanie

Maltitol – zastosowanie, szkodliwość, kalorie, cena

Acerola – pochodzenie, właściwości, zastosowanie

Teff – pochodzenie, wartość odżywcza, przepisy

Ciemna strona banana, czyli jak tak naprawdę wygląda jego hodowla? Wyjaśnia Paulina Górska

Ciemna strona banana, czyli jak tak naprawdę wygląda jego uprawa. Wyjaśnia Paulina Górska

Miód rzepakowy – właściwości, kalorie. Miód dla cukrzyka?

Miód wrzosowy – właściwości, zastosowanie, cena

Zjadłaś przeterminowane jedzenie? Uważaj nie tylko na zatrucie pokarmowe

Wybierasz się na grzyby? Sprawdź, czy możesz je później zamrozić

Kiełki rzodkiewki – właściwości, zastosowanie, hodowla

Kiełki lucerny – właściwości, wartości odżywcze, hodowla

Czy owoce i warzywa były kiedyś zdrowsze? Odpowiada dietetyk Radosław Smolik

Czy owoce i warzywa były kiedyś zdrowsze? Odpowiada dietetyk Radosław Smolik

Bazylia – odmiany, właściwości i zastosowanie

Termin przydatności do spożycia jabłek? Wiemy, kiedy lepiej ich nie jeść

Źródło: iStockPhoto

A Ty, co wiesz o pomidorach? Sylwia Majcher o właściwościach i upodobaniach tych… owoców

Kiełki brokułowe – właściwości, wartości odżywcze, hodowla

Kiełki słonecznika – właściwości, wartości odżywcze, hodowla

Regularne jedzenie posiłków - co to oznacza?

Przybierasz na wadze, masz ochotę na słodkie i tłuste? To może być wina nieregularnego spożywania posiłków

Pieprz cayenne – dawkowanie, właściwości, zastosowanie

Kiełki fasoli mung – wartości odżywcze, właściwości i hodowla

Korzystanie z lodówki też odbywa się według pewnych zasad.

Jak dobrze korzystać z lodówki? Niewiele osób zna odpowiedź na to z pozoru banalne pytanie

Karagen (E407) – stabilizator w żywności i kosmetykach

Tuńczyk – czy jest zdrowy? Właściwości odżywcze ryby

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

18 przepisów dla miłośników awokado

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

Kiszone pomidory -przepis. Jak kisić zielone pomidory?

Kiszone pomidory – przepis. Jak kisić zielone pomidory?

nalewka cytrynówka

Ile procent powinna mieć nalewka? Jak działa na zdrowie?

Co jeść podczas infekcji? Menu na cały dzień

Przeziębiłaś się? Dodaj te składniki do codziennej diety

pizza kobieta

Brak apetytu, a chcesz przytyć? Oto 5 patentów na „coś na apetyt”

relaksująca się młoda kobieta

9 witamin i minerałów, które pomogą ci lepiej spać

elektrolity

Dopadają cię zawroty głowy albo skurcze mięśni? To sygnały, że możesz mieć problem z elektrolitami

szklanka wody

Woda alkaliczna – co to jest? Poznaj opinie i przeciwwskazania