Przejdź do treści

Karob vs kakao – właściwości, zastosowanie i przepisy

Karob vs kakao - właściwości, zastosowanie i przepisy
Karob vs kakao - właściwości, zastosowanie i przepisy. Zdjęcie: iStockphoto.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Białko konopne – właściwości, przepisy, jak stosować
Magda Hajkiewicz: bardzo mnie denerwuje, kiedy ludzie sprowadzają przyczynę nadwagi i otyłości wyłącznie do lenistwa
Magda Hajkiewicz: bardzo mnie denerwuje, kiedy ludzie sprowadzają przyczynę nadwagi i otyłości wyłącznie do lenistwa
Lucuma (owoc) – właściwości, cena, przepisy. Gdzie kupić?
Przepis na sałatkę z botwiny i sera koziego. Jest bardzo prosta i bardzo smaczna
Bananowe lody
Bananowe lody w jednym, pysznym kęsie

Karob, zwany też mączką chleba świętojańskiego to mało znany produkt żywieniowy, choć wartościami odżywczymi i właściwościami zdrowotnymi w niczym nie ustępuje kakao. Bezglutenowy, nie wywołujący alergii i nie tak kaloryczny jak kakao, nadaje się nie tylko do przyrządzania napojów z mlekiem ale i do deserów lub ciast. Sprawdź czym jest karob i jak go stosować.

Co to jest karob?

Karob (ang. carob) to sproszkowany miąższ owoców drzewa karobowego (szarańczyka strąkowego). Owoce karobu mają postać 20-25 centymetrowych strąków i są nazywane chlebem świętojańskim. Sproszkowane strąki to mączka chleba świętojańskiego, a wyekstrahowane z karobu polisacharydy to guma karobowa. Roślina wywodzi się z rejonu śródziemnomorskiego i Azji Mniejszej. W przeciwieństwie do kakaowców, które rosną w klimacie wilgotnym Afryki i Ameryki Południowej, sprzyjającym infekcjom roślinnym, drzewa karobowe rosną w klimacie suchym, dzięki czemu do upraw stosuje się minimalne ilości środków ochronnych lub nie stosuje się ich w ogóle.

Karob to jedna z bardziej użytecznych roślin – wykorzystywana jest zarówno w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym jak i kosmetycznym. O karobie często mówi się w kontekście kakao, ponieważ rośliny te mają ze sobą wiele wspólnego. Mimo to, choć o kakao słyszał prawie każdy, to karob wciąż pozostaje w jego cieniu.

Karob odróżnia od kakao kolor proszku – jest jasnobrązowy oraz smak – karob poznamy po słodkim smaku, a jak wiemy surowe kakao jest w smaku gorzkie. Kakao jest szczególnie cenione za powstające z niego masło kakaowe, które stanowi główny składnik czekolady. Z karobu czekolada nie powstanie, ale i tak jest on wyjątkowy.

Karob vs kakao – wartości odżywcze

Karob jest kopalnią wartości odżywczych. Zawiera całą gamę drogocennych pierwiastków, takich jak: magnez, żelazo, wapń, potas, fosfor, selen, sód, mangan, bar, miedź oraz nikiel. W porównaniu z kakao karob ma zdecydowanie więcej miedzi i cynku i trzy razy więcej wapnia. Jest też mocarzem wśród witamin. Zawiera witaminy: A, D, E oraz z grupy B. Co ciekawe i co powinno ucieszyć także wegan – karob ma witaminę B12, która znajduje się przeważnie w rozlicznych produktach pochodzenia zwierzęcego.

Karob jest kapitalnym źródłem sycącego białka i niezastąpionego błonnika. W jednej czwartej filiżanki karobu znajduje się aż 11 g błonnika (podczas gdy w kakao tylko 5 g), co pokrywa 1/3 dziennego zapotrzebowania na błonnik dla diety 2000 kcal. Karob nie zawiera żadnych substancji stymulujących typu kofeina czy teobromina, dlatego jest bezpieczny dla dzieci, kobiet karmiących, osób chorych i starszych.

Kakao może pochwalić się wysoką zawartością żelaza, magnezu i fosforu oraz chromu. Są w nim obecne witaminy A, C, E, witaminy z grupy B oraz kwasy tłuszczowe omega-6. Kakao zawiera także fenyloetyloaminę, tzw. czekoladową amfetaminę, uwalnianą szczególnie w stanie zakochania, która dodaje nam energii. Obecny w kakao anandamid, naturalnie wydzielany w mózgu po pozytywnym wysiłku, poprawia nasze samopoczucie, a jego obecność w kakao jest wyjątkowa, ponieważ nie znajdziemy go w innych roślinach.

Zawartość poszczególnych składników odżywczych w kakao i karobie przedstawia poniższa tabela:

Składnik odżywczy/ 100 gr produktu  karob  kakao 
kilokalorie  222 kcal  459 kcal 
białko  4,6 g  18,2 g 
tłuszcze  0,6 g  21,7 g 
węglowodany  88,8 g  50,6 g 
błonnik  39,8 g  5,7 g 
wapń   348 mg  138 mg 
żelazo  2,9 mg  10,7 mg 
magnez  54 mg  420 mg 
potas  827 mg  1927 mg 
witamina A  1 µg  2 µg 
witamina B3  1,8 mg  2,4 mg 
witamina E  0,6 mg  0,3 mg 

 

Mąka kokosowa - właściwości i zastosowanie

Karob vs kakao – właściwości zdrowotne

Karob posiada szereg właściwości zdrowotnych, wśród których na szczególną uwagę zasługuje:

  • działanie przeciwzaparciowe – karob można stosować przy zaburzeniach jelitowo-żołądkowych, ze szczególnym powodzeniem w leczeniu biegunek dzieci i dorosłych – kleiste i zagęszczające właściwości karobu wspomagają proces usuwania pokarmu z jelita grubego, chroniąc ściany i żyły przed wystąpieniem schorzeń nowotworowych;
  • regulowanie poposiłkowego poziomu glukozy we krwi u cukrzyków oraz obniżanie poziom złego cholesterolu.
  • eliminowanie wolnych rodników dzięki zawartości tanin (estrów kwasu galusowego), które są dobrymi utleniaczami;
  • działanie przeciwalergiczne, przeciwbólowe, przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe i antyseptyczne –wspomaganie naturalnej odporności organizmu;
  • działanie wykrztuśne – karob jest zalecany palaczom rzucającym nałóg, a także w leczeniu kaszlu i grypy;

Źródło: pixabay.com

Kakao również ma coś do zaoferowania:

  • Swój słynny gorzki smak zawdzięcza epikatechinom, czyli związkom roślinnym z grupy flawonoidów, które są przeciwutleniaczami – wymiatają wolne rodniki, które przyspieszają starzenie, wspomagają pracę mózgu, chronią układ krążenia oraz zmniejszają ryzyko wystąpienia cukrzycy i niektórych nowotworów.
  • Kakao zawiera tryptofan, z którego powstaje serotonina – przekaźnik nerwowy mózgu, nazywany hormonem szczęścia, który działa na nas kojąco.
  • Kakao zawiera przeciwutleniacze (procyjanidyny, katechiny, epikatechiny) o działaniu kardioochronnym

Kakao może być również niebezpieczne. Zawiera dwie aktywne substancje stymulujące: teobrominę i kofeinę. Teobrominy jest dziewięć razy więcej niż kofeiny. Substancja ta wpływa  na układ naczyniowy i oddechowy – rozszerza naczynia i ma silne właściwości przeciwkaszlowe. Niegdyś stosowana w farmakologii, dziś już wycofana ze względu na skutki uboczne.

Kofeina działa na układ nerwowy, przedłużając stan czuwania umysłu, ale niekoniecznie koncentrację. Pośrednio przyspiesza pracę serca, dając uczucie podenerwowania. Zwiększa też aktywność kwasu żołądkowego, wywołując ból żołądka lub uczucie głodu. Obie substancje, działając razem, mogą zakłócać pracę nerek, wywoływać bezsenność, a nawet lęk. Podobnych objawów doznajemy często, jednak równie często nie wiążemy ich ze spożyciem kakao. Dla niektórych z nas kakao jest wręcz alergenem. Oficjalnie uczulonych na kakao jest 4-5 proc. populacji ludzkiej.

Karob zamiast kakao?

Karob może być dobrym pomysłem na zastąpienie od czasu do czasu kakao. Kakao jest bardzo kaloryczne (450 kcal/ 100 gram produktu) za sprawą wysokiej zawartości kwasów tłuszczowych (nasiona zawierają do 50 proc.tłuszczu), dlatego staje się problematyczne dla osób na diecie odchudzającej. Do tego wszystkiego kakao może mocno uzależnić, aktywuje bowiem te same receptory mózgu co narkotyczne opiaty. Karob jest zdecydowanie mniej kaloryczny (222 kcal/ 100 gram produktu). Indeks glikemiczny karobu (IG 15) jest trochę niższy niż indeks glikemiczny kakao (IG 20). I co chyba najważniejsze, karob nie wywołuje alergii i nietolerancji pokarmowych, w przeciwieństwie do kakao, które często jest przyczyną nadwrażliwości organizmu.

Gdzie kupić karob w proszku?

Mączkę chleba świętojańskiego znajdziemy w niektórych marketach oraz sklepach ekologicznych (bio- sklepach). Najłatwiej zamówić karob przez internet. W większości sklepów w sprzedaży dostępny jest jasny karob, czyli surowy proszek. Karob ciemny powstaje na skutek działania na niego wysoką temperaturą w procesie prażenia, co nadaje mu więcej smaku (choć niektórzy określają jego smak jako „przypalony”).

Cena karobu może cię zaskoczyć. Okazuje się, że karob może być tańszym zamiennikiem kakao. Za 250 g karobu bio zapłacimy już od 5-6 złotych, podczas gdy cena naprawdę porządnego odtłuszczonego kakao zaczyna się od ok. 25 złotych za tę samą wagę.

Monika Prześlakowska

Jak jeść karob?

Karob znajdziemy w sklepach pod postacią melasy karobowej. To nic innego tylko syrop z karobu o słodkim, owocowym smaku i czekoladowo- karmelowym zapachu. Melasa z karobu świetnie sprawdzi się jako zamiennik cukru przy różnego rodzaju wypiekach – dodaj ją do ciastek lub ciast. Dobrym pomysłem będzie dodatek melasy karobowej do lodów waniliowych i orzechowych, a także gofrów, naleśników lub racuchów. Co ciekawe, syrop z karobu będzie pasował też do mięs (wołowina, dziczyzna, kaczka) oraz warzyw ( kalafioru, marchewki czy selera). Pamiętajmy jednak, by nie przesadzić z ilością melasy, ponieważ ma ona wysoki indeks glikemiczny (IG 70).

Jak stosować karob? Nie tylko jako zamiennik kakao, ale i mąki lub czekolady. Zamiast tradycyjnej mąki, można użyć karob do wypieku np. domowego chleba. Karob sprawdzi się, gdy chcemy zagęścić sos albo znaleźć zamiennik jajek w cieście.

Do czego karob wykorzystywany jest w przemyśle spożywczym? Karob służy jako substancja zagęszczająca, stabilizator oraz emulgator. Jeśli czytając etykietę produktu natkniemy się na symbol E140 to jest to właśnie mączka chleba świętojańskiego. Co ważne, mączka chleba świętojańskiego nie zawiera glutenu, więc mogą ją spożywać osoby z celiakią.

Karob – przepisy

Kakao z karobu

Składniki:

  • 250 ml mleka krowiego albo roślinnego, np. mleka owsianego lub ryżowego
  • 1 łyżeczka karobu

Podgrzewamy mleko, aż stanie się ciepłe, wsypujemy karob, mieszamy, i podgrzewamy jeszcze przez chwilę na mniejszym gazie. Jeśli „kakao” jest dla nas niewystarczająco słodkie, można dodać łyżeczkę melasy karobowej albo słodzika, np. ksylitolu.

Gorąca czekolada z karobu

Składniki:

  • Szklanka mleka roślinnego
  • 1 łyżka karobu w proszku
  • 1 łyżka melasy z karobu
  • szczypta wanilii

Karob przesiewamy przez sitko, aby nie był zbity w grudki. Wszystkie składniki umieszczamy w garnku, dokładnie mieszamy i podgrzewamy przez kilka minut. Napój jest gotowy do picia.

Ciasteczka z karobem

Składniki:

  • mąka: 150 gram mąki pełnoziarnistej i 100 gram mąki tortowej
  • 1 jajko
  • sok z połowy cytryny
  • 50 gram cukru pudru
  • pół kostki masła
  • 2 łyżki karobu
  • szczypta soli

W garnku umieszczamy masło z cukrem i ucieramy, dodając po chwili jajko. Przesianą mąkę ze szczyptą soli dodajemy do powstałej masy i ponownie ucieramy do jednolitej konsystencji. Ciasto pozostawiamy na godzinę w lodówce. Po tym czasie rozwałkowujemy ciasto, wykrawamy foremkami kształty, umieszczamy ciastka na papierze foliowym i wkładamy blachę do piekarnika. Pieczemy przez 10-15 minut w temperaturze 175 stopni.

Bibliografia:

[1] H. Kunachowicz, „Wartość odżywcza wybranych produktów spożywczych i typowych potraw”, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2017.

[2] F. Kłobukowski i wsp., “Możliwości wykorzystania karobu (Ceratonia siliqua) w sektorze żywnościowym i żywieniowym ”, Probl. Rol. Światowego, vol. 18, pp. 140–148, 2018, doi: 10.22630/PRS.2018.18.2.41.

[3] M. Krotki and B. Stoparczyk, “Właściwości przeciwutleniające kakao w zapobieganiu chorobom układu krążenia”, Postępy Fitoter., 2009.

[4] S. M. Nasar-Abbas i wsp., “Carob Kibble: A Bioactive-Rich Food Ingredient”, Compr. Rev. Food Sci. Food Saf., vol. 15, no. 1, pp. 63–72, Jan. 2016, doi: 10.1111/1541-4337.12177.

Psycholog i psychoterapeuta Paulina Chojecka-Dragon: rosną kolejne pokolenia córek, których matki odchudzają się całe życie

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Grill nie musi być niezdrowy. Mamy kilka cennych wskazówek

Niezdrowe nawyki żywieniowe – te przyzwyczajenia warto wyeliminować

Żelazo dla wegetarian – co jeść, aby nie mieć anemii?

Szparagi – właściwości, wartości odżywcze i przepisy

Chleb

Nadwrażliwość na gluten – sprawdź, czy to masz

Siedem sygnałów, które wskazują na to, że źle się odżywiasz

„Taste & Flavour”, Ryan Riley i Kimberley Duke / Life Kitchen

Książka kucharska dla osób, które straciły smak i węch na skutek COVID-19

Chleb

Kto powinien jeść jasny, a kto ciemny chleb? Wyjaśniają dietetycy z Czytamy Etykiety

Gryka poprawia apetyt, wzmacnia jelita, zmniejsza ciśnienie krwi. Z czym ją jeść? Sprawdź nasze przepisy!

Dieta trzustkowa – przepisy, co można jeść, a co jest niedozwolone?

Placuszki jaglano-bananowe. Pożywne i wyjątkowo łatwe do zrobienia

olej z wiesiołka

„Cudowny” olej z wiesiołka – prawdziwe remedium na kobiece dolegliwości?

Jogurt domowy

Domowy jogurt – jak zrobić. Przepisy na domowy jogurt

Jak różne diety i sposoby odżywiania wpływają na nasze włosy? Trycholożka Anna Mackojć wyjaśnia

Śniadanie, które szkodzi

Parówki, dosładzane serki i inne, czyli czego nie podawać dziecku na śniadanie

Zdrowo dopieprzone, czyli o tym, czym przyprawiać potrawy, by wspomóc organizm

Mężczyzna polewa pankejki sosem

Słodkie i zdrowe: pancakes z herbatą matcha

Zaskakujące fakty o czekoladzie

Żywokost – właściwości, zastosowanie, przepis na maść

bakalie

Kupujesz bakalie? Zobacz, czym się kierować, żeby były zdrowe i bez chemii

Nieustannie czujesz głód? Powodów takiego stanu może być naprawdę wiele

Muffiny

Muffiny gryczane z ricottą i czekoladą. Idealne dla osób z nietolerancją glutenu

Zdrowe przepisy z wykorzystaniem komosy ryżowej: warzywny pasztet, domowe gofry

Chcesz wzmocnić odporność? Zacznij robić przetwory!

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

18 przepisów dla miłośników awokado

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

szklanka wody

Woda alkaliczna – co to jest? Poznaj opinie i przeciwwskazania

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

20 produktów, które zmniejszają ryzyko zawału serca

elektrolity

Dopadają cię zawroty głowy albo skurcze mięśni? To sygnały, że możesz mieć problem z elektrolitami

Dieta Ewy Dąbrowskiej – tak czy nie?

5 największych kuchennych mitów

Mycie brokułów

Gotowanie brokuła – ile gotować w wodzie i na parze?

oliwa

Wysoki cholesterol? Oto 6 produktów obniżających cholesterol