Przejdź do treści

Jesz ryż? Uważaj na arsen

Jesz ryż? Uważaj na arsen
Jesz ryż? Uważaj na arsen Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Rebel Wilson opowiada o obsesji społeczeństwa na punkcie wagi. "Prasa zaczęła się mną interesować dopiero, kiedy nie robiłam nic oprócz tego, że chudłam"
Rebel Wilson opowiada o obsesji społeczeństwa na punkcie wagi. „Prasa zaczęła się mną interesować dopiero, kiedy nie robiłam nic oprócz tego, że chudłam”
Kawa
Pijesz codziennie kawę z mlekiem? Pora dnia, kiedy to robisz, ma znaczenie! Wyjaśnia diabetolożka Luiza Napiórkowska
Chałwa
Salmonella w partii chałwy znanej marki. GIS wydał ostrzeżenie
Mleko migdałowe – jak zrobić, gdzie kupić i do czego dodawać?
Balon
Masz brzuch jak balon? Sprawdź, jak możesz zapobiec wzdęciom

Osoby, które w trosce o szczupłą sylwetkę zamiast pieczywa wybierają lżejsze wafle ryżowe muszą uważać na arsen. Czy ryż to na pewno samo dobro?

Ryż w żywności dla dzieci i niemowląt

Ryż już od długiego czasu jest bardzo popularny w naszej diecie. Jadamy go na obiad – zamiast makaronu w zupie, jako dodatek do głównego dania. Sushi zdobywa coraz więcej zwolenników. Występuje on bardzo powszechnie również w diecie najmłodszych. Jest jednym z najczęstszych składników żywności dla niemowląt i małych dzieci. Jako źródło łatwo przyswajalnych węglowodanów oraz neutralnego smaku i tego, że jest rzadko alergizujący, ryż jest chętnie dodawany do kaszek, kleików, zupek i innej gotowej żywności z przeznaczeniem dla niemowląt i małych dzieci. Problem w tym, że oprócz zalet ryż ma także sporą wadę. Otóż dostarcza szkodliwych związków arsenu. A to właśnie w pierwszych latach życia jesteśmy najbardziej wrażliwi na arsen znajdujący się w żywności. Czy jest się czego obawiać?

unsplash.com

Arsen nieorganiczny i organiczny

Arsen jest pierwiastkiem chemicznym wszechobecnym w przyrodzie. Występuje naturalnie w glebie i wodzie. Stąd jego śladowych ilości dostarcza żywność pochodzenia roślinnego – zboża, owoce, warzywa oraz herbata podczas wzrostu naturalnie absorbują jego śladowe ilości z ziemi i wody. Arsen może się znajdować również w organizmach żyjących w środowisku wodnym (np. rybach). Występuje w formie organicznej i nieorganicznej. Postać arsenu nieorganiczna jest znacznie bardziej toksyczna niż organiczna. Jest ona też znacznie lepiej przez organizm przyswajalna i metabolizowana. Dlatego żywność zawierająca nieorganiczny arsen stanowi znacznie większe ryzyko dla zdrowia niż ta, zawierająca jego organiczną postać.

Co ważne, wiele produktów może arsen zawierać, ale nie każdy jest zagrożeniem. I tak żyjące w wodzie ryby lub owoce morza nie stanowią zagrożenia zatruciem arsenu dla ich konsumentów, ponieważ kumulują jego organiczną postać. Po zjedzeniu ryb praktycznie cały arsen jest z organizmu wydalany w niezmienionej formie. Ze względu na specyfikę uprawy głównym źródłem zanieczyszczenia arsenem nieorganicznym jest ryż. Arsen gromadzi się głównie w ściankach ziaren ryżu. Stąd blisko 80 proc. więcej arsenu znajduje się w ryżu brązowym niż w białym. Tak! Ryżu brązowym, czyli tym powszechnie uznawanym za zdrowszą alternatywę, bo zawierającym więcej błonnika pokarmowego oraz minerałów.

Kobieta je lody

Arsen – zagrożenie dla zdrowia?

Szkodliwe działanie arsenu jest od dawna dobrze poznane. Długotrwałe narażenie na arsen nieorganiczny skutkuje większym ryzykiem zachorowania na nowotwory (raka skóry, płuc, pęcherza, nerek, wątroby, prostaty) oraz choroby serca. Negatywnie wpływa także na układ immunologiczny, pokarmowy, oddechowy, neurologiczny i rozrodczy.

Czy wobec tego ryż stanowi zagrożenie zatruciem arsenem? To zależy. Przede wszystkim od tego, ile ryżu zjadasz i jak często gości on na twoim talerzu. Jeśli codziennie pijesz napoje ryżowe (bo zastępujesz nimi mleko), zdecydowanie rozsądniej jest zamienić je na inne napoje pochodzenia roślinnego, np. mleko sojowe, migdałowe czy owsiane. Jeśli do obiadu najczęściej do tej pory wybierałeś ryż, pora zastąpić go kaszami: gryczaną, jęczmienną, jaglaną – wybór jest ogromny! Możesz także wymienić go na ziemniaki lub pełnoziarnisty makaron. Pamiętaj, że urozmaicenie diety to podstawa. Jeśli zamiast pieczywa codziennie w twojej diecie gościły wafle ryżowe, ogranicz ich spożycie maksymalnie do 9 wafli tygodniowo.

Jaka ilość ryżu jest bezpieczna?

Niezależna ceniona organizacja badawcza Consumer Reports podaje, że tygodniowo dorośli nie powinni jeść więcej niż 3 porcje ryżu lub żywności opartej na ryżu. Jedna porcja ryżu to 1 szklanka napoju (mleka) ryżowego, ¼ miseczki nieugotowanego ryżu lub 1-3 sztuki wafli ryżowych czy miseczka ugotowanego makaronu ryżowego. Małe dzieci powinny jeść znacznie mniej ryżu i produktów go zawierających: raport EFSA podaje, że dzieci są nawet trzy razy bardziej wrażliwe niż dorośli na arsen znajdujący się w pokarmach. Komitet ds. Żywienia Europejskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia w Pediatrii (ESPGHAN) w 2015 roku wydał oświadczenie, w którym rekomenduje, by pobranie arsenu nieorganicznego w okresie niemowlęcym i dzieciństwa było tak niskie, jak to jest możliwe.

Panowanie nad apetytem / freepik

W 2015 r. w Europie weszło w życie rozporządzenie odnośnie do najwyższych dopuszczalnych poziomów nieorganicznego arsenu w środkach spożywczych. Wprowadza ono maksymalne dopuszczalne poziomy arsenu nieorganicznego w ryżu i produktach zawierających ryż, m.in. w ryżu przeznaczonym do produkcji żywności dla niemowląt i małych dzieci. Wprowadzenie w życie tego rozporządzenia powinno się przyczynić do ograniczenia zawartości tego związku w produktach przeznaczonych dla najmłodszych.

Co możemy jeszcze zrobić? Dla swoich dzieci wybierać żywność naturalną, sami przygotowywać kaszki z innych zbóż niż ryż, zrezygnować z przekąsek, do produkcji których użyto ryżu (np. chrupek ryżowych czy wafli ryżowych). Ważna uwaga: mleka na bazie ryżu w ogóle nie są wskazane dla dzieci poniżej 5. roku życia!

Domowe sposoby na zmniejszenie ilości arsenu w ryżu

W pewnym stopniu możesz zmniejszyć ilość arsenu, przygotowując swoje posiłki. Płucz ryż przed gotowaniem, a potem gotuj go w dużej ilości wody. Warto! Ilość arsenu w ryżu może być zmniejszona w ten sposób nawet o 40 proc.!

Jeśli lubisz ryż, nie musisz z niego zupełnie rezygnować. Zjedzenie ryżu raz na jakiś czas na pewno nie zaważy na naszym zdrowiu. Jeszcze raz podkreślę najważniejszą zasadę: urozmaicaj swoją dietę. Nie bazujmy na ryżu jako jedynym zbożu w diecie – korzystajmy z innych zbóż, a mleko ryżowe pijmy tylko od czasu do czasu, wymieniając je na inne napoje roślinne.


Małgorzata Różańska – dietetyczka z wykształcenia i zamiłowania. Jest właścicielką Poradni Dietetycznej Foodarea, w której uczy, jak dbać o siebie przez zdrowe odżywiani. Autorka książki „Super Żywność, czyli superfoods po polsku”.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Zainteresują cię również:

Tauryna – pochodzenie, właściwości, suplementacja

Flambirowanie potraw – co daje i jak dokładnie je zrobić?

Pasta z czerwonej fasoli z rodzynkami /fot. Marta Dymek, Jadłonomia

Strączkowe na słodko i na wytrawnie. 3 świetne przepisy od Marty Dymek, autorki kultowej Jadłonomii

Brownie z batatów

Brownie z batatów. Przepis na zdrowe czekoladowe brownie

Największe grzechy śniadaniowe – jakie popełniamy najczęściej?

Jak odmrażać żywność, żeby sobie nie zaszkodzić? Wyjaśnia Jagna Niedzielska

Adele: Musiałam odciąć się od alkoholu, by zadbać o głos. W trakcie pandemii picie zaczęło wymykać się spod kontroli

Adele: Musiałam odciąć się od alkoholu. W trakcie pandemii picie zaczęło mi się wymykać spod kontroli

Masło czosnkowe - przepis i pomysły na dania

Masło czosnkowe – jak zrobić i do czego dodawać?

Jak używki wpływają na zęby? Wyjaśnia stomatolożka

Kawa, papierosy, alkohol, marihuana. Stomatolożka wyjaśnia, jak używki wpływają na zęby

Śniadanie na ciepło. Trzy proste przepisy na niedzielny poranek!

Kokos

Olej kokosowy – właściwości, zastosowanie, w kuchni, w kosmetyce, na skórę

Dyniowe pankejki

Dyniowe pankejki. Posypane orzechami laskowymi i polane syropem klonowym smakują obłędnie!

Katarzyna Kępka: Dopóki chciałam schudnąć 5 kg i dlatego ćwiczyłam, to nie było efektów

Katarzyna Kępka: Dopóki chciałam schudnąć 5 kg i dlatego ćwiczyłam, to nie było efektów

Tartaletki z kremem różanym, ciasto pomarańczowe, mus orzechowo-malinowy z tofu. Poznaj przepisy z książki „Nieprzyzwoicie zdrowe słodkości”

grzyby

Przez kilka godzin trzymałaś grzyby w foliowej reklamówce? Dietetyczka odpowiada, czy nadają się do spożycia

Miód – rodzaje, właściwości. Jaki miód jest najzdrowszy?

Zapotrzebowanie kaloryczne – jak obliczyć i co na nie wpływa?

Miód akacjowy – właściwości, indeks glikemiczny, cena

Przepis na domowe suszone pomidory. Nie kupuj, zrób sama!

Burgery z kalafiora z salsą paprykową

Burgery z kalafiora z salsą paprykową. Burgery z kalafiora z salsą paprykową. Wegetariańskie wspomnienie lata!

Picie naparu z mięty / unsplash.com

Pijesz napar z mięty na problemy z żołądkiem? Lekarka wyjaśnia, jak działa to na organizm

śniadanie

6 argumentów za tym, żeby jeść śniadanie

Miód gryczany – właściwości zdrowotne i zastosowanie

Śmietana w misce. Obok rozrzucone borówki

Czego nie powinna zawierać śmietana? Wyjaśniają dietetyczki z „Czytamy etykiety”

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

18 przepisów dla miłośników awokado

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

nalewka cytrynówka

Ile procent powinna mieć nalewka? Jak działa na zdrowie?

Co jeść podczas infekcji? Menu na cały dzień

Przeziębiłaś się? Dodaj te składniki do codziennej diety

pizza kobieta

Brak apetytu, a chcesz przytyć? Oto 5 patentów na „coś na apetyt”

Czy orgaznim może nie tolerować kawy?

relaksująca się młoda kobieta

9 witamin i minerałów, które pomogą ci lepiej spać

Pięć łyżeczek z róznymi rodzajami soli, sól rozsypana na blacie

9 sygnałów, że jesz za dużo soli

Buddha bowl – najpiękniejsza miska świata. Pięknie wyglądający posiłek, bogaty w witaminy i wartości odżywcze