Przejdź do treści

Bazylia – odmiany, właściwości i zastosowanie

Bazylia – odmiany, właściwości i zastosowanie Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
4 propozycje „inflacyjnych” obiadów do 8 zł. Polecają dietetycy z profilu Dietetyka #NieNaŻarty
Pyszny, w kolorze bursztynu i niezwykle zdrowy. Poznaj moc miodu wrzosowego!
Baba ghanoush – pasta z bakłażana. Smakuje tak, jak wygląda!
Kawa z kakao – najlepszy dopalacz dla mózgu
Poznaj 8 tanich składników i pomysły na to, jak je wykorzystać w kuchni. Radzi Olga Pawlikowska

Bazylia to roślina ceniona przede wszystkim jako zioło przyprawowe. Swoją popularność w Polsce zawdzięcza coraz większemu zainteresowaniu kuchnią śródziemnomorską. Warto pamiętać jednak także o jej właściwościach leczniczych. Jej pozytywny wpływ na układ pokarmowy – trawienie i wzdęcia, znany był bowiem już w starożytności. Jak wygląda bazylia pospolita? Jakie są jej właściwości? Jak wykorzystać ją w kuchni?

Bazylia – historia i uprawa

Bazylia pospolita to niewielka, gęsto ulistniona roślina jednoroczna, o wzniesionych i mocno rozgałęzionych łodygach. Greckie słowo basileus oznacza króla. Według legend bazylię zbierał właśnie sam król, używając do tego złotego sierpa. W starożytnym Rzymie zaś nazwa basilescus nawiązywała do plującego ogniem bazyliszka. Zioło bazylii uznawane było zaś za talizman, który przed nim chronił.

Bazylia znana i ceniona była w starożytności, a do Europy trafiła prawdopodobnie wraz z wyprawami Aleksandra Macedońskiego. Do Polski przywędrowała zaś w XVI wieku z Włoch. Współcześnie bazylię uprawia się w strefie tropikalnej, ale też w krajach z umiarkowanym i ciepłym klimatem Europy, obu Ameryk i Azji. Jest rośliną chętnie hodowaną w przydomowych ogródkach oraz jako zioło doniczkowe.

Odmiany bazylii

Bazylia jest niejednorodną rośliną – wyróżnić można blisko 150 jej odmian. Obok bazylii pospolitej do najczęściej uprawianych zalicza się:

  • bazylię czerwoną, charakteryzującą się czerwonymi listkami,
  • bazylię grecką, czyli drobnolistną bazylię o silnie rozgałęzionych, licznych listkach,
  • bazylię cynamonową, którą cechuje delikatnie cynamonowy zapach,
  • bazylię cytrynową, nazywaną też kemangi, która charakteryzuje się wyczuwalnym, cytrynowym zapachem.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

napar

Bazylia w kuchni

Zastanawiasz się do czego wykorzystać bazylię w kuchni? Jest ona aromatycznym dodatkiem do wielu potraw. Najbardziej znany sos to zielone pesto z bazylii. To absolutny klasyk kuchni włoskiej, który z łatwością przygotujesz w domu. Przepisów na pesto z bazylii jest wiele, jednak jego bazą jest zawsze świeża bazylia. Pozostałe składniki to parmezan, orzeszki pinii, czosnek i dobrej jakości oliwa z oliwek. Zblenduj wszystko i gotowe.

Bazylię możesz dodać także do surówek, zup, sosów. Idealnie komponuje się z pomidorami. Dodaj kilka listków do oliwy z oliwek, odstaw w ciemne i chłodne miejsce na około dwa tygodnie i ciesz się delikatnie aromatyzowanym olejem.

Dobrym pomysłem jest suszenie bazylii – najlepiej samych listków. Pamiętaj jednak, aby odpowiednio je zerwać. Listki bazylii należy uszczykiwać lub obcinać ostrym nożem z wierzchołków. Dzięki temu pozostała część rośliny mocno się rozkrzewi. Koniecznie zostaw jednak kilka listków u nasady, co umożliwi fotosyntezę.

Choć bazylia najbardziej kojarzona jest z kuchnią włoską, to ceniona jest także w kuchni azjatyckiej. Nasiona bazylii słodkiej tzw. tukmarię znajdziesz w daniach kuchni chińskiej i indyjskiej. Ciekawostką jest, że bazylia wykorzystywana jest także w cukiernictwie – do produkcji lodów, wyrobów czekoladowych, ciastek, jako kruszonka do pralin i ozdoba tortów.

zioła na stole

Właściwości lecznicze bazylii

Warto zwrócić uwagę na lecznicze właściwości bazylii. Ceniona jest ona przede wszystkim z uwagi na swój pozytywny wpływ na układ pokarmowy – działa rozkurczowo, pobudza wydzielanie soków żołądkowych, łagodzi wzdęcia. Szczególnie polecana jest dzieciom i osobom starszym na łagodne zaburzenia trawienne.

Olejek z bazylii stosuje się również w aromaterapii. Jeśli potrzebujesz wzmocnienia i pobudzenia podczas zmęczenia psychicznego, sięgnij po aromatyczną bazylię. Olejek złagodzi także bóle głowy, stawów i nerwobóle. Co ciekawe, działa on także odstraszająco na komary i podobnie jak olejek lawendowy łagodzi świąd po ich ukąszeniu.

Wartości odżywcze bazylii

Bazylia charakteryzuje się niską kalorycznością i niskim indeksem glikemicznym. Około 100 gram zioła, to jedynie 22 kcal. Nie oznacza to jednak znikomych wartości odżywczych. Bogata jest ona w związki organiczne oraz białko, tłuszcze, błonnik, skrobię, witaminy i związki mineralne. Wśród witamin na szczególną uwagę zasługuje witamina A, C, beta karoten i kwas foliowy. Najważniejsze minerały to zaś potas, wapń, magnez i fosfor.

 

Źródła:

  1. D. Jadczak, Błaszczuk A., Rekowska D., Effect of covering on the content of microelements in yield of basil (Ocimum basilicum L.) cultivated for a bunch harvest, Jurnal of Elementology, 2006.
  2. R. Nurzyńska-Wierdak „Ocimum basilicum L. – wartościowa roślina przyprawowa, lecznicza i olejkodajna. Praca przeglądowa” , 2012.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Co może się stać, gdy zjesz spleśniałe jedzenie? Sprawdziłyśmy!

Zawsze zapominasz o wyjęciu masła z lodówki? Ten trik ci się spodoba

Przyprawa do ziemniaków pieczonych i smażonych – jak zrobić taką bez soli?

Garnek rzymski – co w nim piec i jak go prawidłowo używać?

Jeśli masz te objawy, to najprawdopodobniej jesz za dużo śmieciowego jedzenia

Dressing do sałatki – jak zrobić dobry sos sałatkowy?

Szybkowar – jak i co można w nim gotować, tabela czasu obróbki

Wolnowar – co to jest i jaki wybrać? Dania z wolnowaru 

Owady i kotlet z probówki to jedzenie przyszłości? Jagna Niedzielska: „potrzebna nam rewolucja mentalna”

„Budzę się i jem, by móc znowu zasnąć”, czyli czym jest zespół nocnego jedzenia (NES). Rozmowa z psycholożką zdrowia Agnieszką Węgiel

Gorąco? Czujesz się odwodniona? Zrezygnuj z tych potraw

Zioła szwedzkie – czym są, właściwości, zastosowanie. Przepis na nalewkę

Sukraloza – co to jest, szkodliwość. Ile sukralozy można bezpiecznie spożywać?

Kapsułowa kuchnia - jak ją stworzyć? / gettyimages

Chcesz gotować więcej za mniej? Stwórz kapsułową kuchnię! Patent podpowiada Elwira Rogoda

Witamina E a płodność - jaki jest między nimi związek? Wyjaśnia dietetyczka kliniczna Emilia Cesarek

Witamina E a płodność – jaki jest między nimi związek? Wyjaśnia dietetyczka kliniczna Emilia Cesarek

Sery dojrzewające – jak się je robi, rodzaje, produkcja. Kto może je jeść?

Trzymasz pomidory w lodówce? Sprawdź, czy robisz to dobrze

Kroplówki witaminowe – na czym polegają i ile kosztują? Czy to bezpieczne?

8 ziół na redukcję napięcia / pexels

Poczuj się lepiej! 8 ziół, które poprawiają nastrój i redukują napięcie

Z kiszonkami lepiej nie przesadzać! Eksperci z Dietetyki #NieNaŻarty wyjaśniają dlaczego

Z kiszonkami lepiej nie przesadzać! Eksperci z „Dietetyki #NieNaŻarty” wyjaśniają, dlaczego

Słyszałaś o oleju z poziomki? Naukowcy z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu odkryli, że jest skarbnicą witamin

Słyszałaś o oleju z poziomki? Naukowcy z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu odkryli, że jest skarbnicą witamin

Sery podpuszczkowe – rodzaje, właściwości, jak się je robi /fo. iStock

Sery podpuszczkowe – rodzaje, właściwości, jak się je robi

Kozłek lekarski – na bezsenność, stany lękowe i PMS. Właściwości, dawkowanie i uprawa

Jak długo trzeba brać suplementy, żeby zauważyć rezultaty?

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

elektrolity

Dopadają cię zawroty głowy albo skurcze mięśni? To sygnały, że możesz mieć problem z elektrolitami

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

Męczą cię zaparcia? Zobacz, jakie produkty powinnaś jeść, aby się ich pozbyć

Melon – odmiany i właściwości zdrowotne. Jak jeść melona?

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

Kobieta

Czy organizm może nie tolerować kawy? Sprawdziłyśmy!

pizza kobieta

Brak apetytu, a chcesz przytyć? Oto 5 patentów na „coś na apetyt”

kot w kuchni

10 rzeczy, których lepiej pozbyć się z kuchni

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

Unsplash

Ocet spirytusowy czy jabłkowy? Sprawdź, czym się od siebie różnią

7 produktów, za które pokochają cię mięśnie

Pokrojone buraki

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

×