Przejdź do treści

Bazylia – odmiany, właściwości i zastosowanie

Bazylia – odmiany, właściwości i zastosowanie Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kanapki z ciecierzycą i jajkiem w koszulce. To śniadanie da ci energię na cały dzień!
Wegański jogurt kokosowy z figami. Pyszne i pożywne śniadanie
Tort na śniadanie? Z pumperniklem i warzywami? Wypróbuj ten pełen zdrowia przepis!
Wzmocnij odporność przed jesienią. Sięgnij po produkty, które wspierają układ immunologiczny
Gojnik – pochodzenie i właściwości. Olej żywokostowy z gojnikiem

Bazylia to roślina ceniona przede wszystkim jako zioło przyprawowe. Swoją popularność w Polsce zawdzięcza coraz większemu zainteresowaniu kuchnią śródziemnomorską. Warto pamiętać jednak także o jej właściwościach leczniczych. Jej pozytywny wpływ na układ pokarmowy – trawienie i wzdęcia, znany był bowiem już w starożytności. Jak wygląda bazylia pospolita? Jakie są jej właściwości? Jak wykorzystać ją w kuchni?

Bazylia – historia i uprawa

Bazylia pospolita to niewielka, gęsto ulistniona roślina jednoroczna, o wzniesionych i mocno rozgałęzionych łodygach. Greckie słowo basileus oznacza króla. Według legend bazylię zbierał właśnie sam król, używając do tego złotego sierpa. W starożytnym Rzymie zaś nazwa basilescus nawiązywała do plującego ogniem bazyliszka. Zioło bazylii uznawane było zaś za talizman, który przed nim chronił.

Bazylia znana i ceniona była w starożytności, a do Europy trafiła prawdopodobnie wraz z wyprawami Aleksandra Macedońskiego. Do Polski przywędrowała zaś w XVI wieku z Włoch. Współcześnie bazylię uprawia się w strefie tropikalnej, ale też w krajach z umiarkowanym i ciepłym klimatem Europy, obu Ameryk i Azji. Jest rośliną chętnie hodowaną w przydomowych ogródkach oraz jako zioło doniczkowe.

Odmiany bazylii

Bazylia jest niejednorodną rośliną – wyróżnić można blisko 150 jej odmian. Obok bazylii pospolitej do najczęściej uprawianych zalicza się:

  • bazylię czerwoną, charakteryzującą się czerwonymi listkami,
  • bazylię grecką, czyli drobnolistną bazylię o silnie rozgałęzionych, licznych listkach,
  • bazylię cynamonową, którą cechuje delikatnie cynamonowy zapach,
  • bazylię cytrynową, nazywaną też kemangi, która charakteryzuje się wyczuwalnym, cytrynowym zapachem.
Zioła / istockphoto

Bazylia w kuchni

Zastanawiasz się do czego wykorzystać bazylię w kuchni? Jest ona aromatycznym dodatkiem do wielu potraw. Najbardziej znany sos to zielone pesto z bazylii. To absolutny klasyk kuchni włoskiej, który z łatwością przygotujesz w domu. Przepisów na pesto z bazylii jest wiele, jednak jego bazą jest zawsze świeża bazylia. Pozostałe składniki to parmezan, orzeszki pinii, czosnek i dobrej jakości oliwa z oliwek. Zblenduj wszystko i gotowe.

Bazylię możesz dodać także do surówek, zup, sosów. Idealnie komponuje się z pomidorami. Dodaj kilka listków do oliwy z oliwek, odstaw w ciemne i chłodne miejsce na około dwa tygodnie i ciesz się delikatnie aromatyzowanym olejem.

Dobrym pomysłem jest suszenie bazylii – najlepiej samych listków. Pamiętaj jednak, aby odpowiednio je zerwać. Listki bazylii należy uszczykiwać lub obcinać ostrym nożem z wierzchołków. Dzięki temu pozostała część rośliny mocno się rozkrzewi. Koniecznie zostaw jednak kilka listków u nasady, co umożliwi fotosyntezę.

Choć bazylia najbardziej kojarzona jest z kuchnią włoską, to ceniona jest także w kuchni azjatyckiej. Nasiona bazylii słodkiej tzw. tukmarię znajdziesz w daniach kuchni chińskiej i indyjskiej. Ciekawostką jest, że bazylia wykorzystywana jest także w cukiernictwie – do produkcji lodów, wyrobów czekoladowych, ciastek, jako kruszonka do pralin i ozdoba tortów.

zioła na stole

Właściwości lecznicze bazylii

Warto zwrócić uwagę na lecznicze właściwości bazylii. Ceniona jest ona przede wszystkim z uwagi na swój pozytywny wpływ na układ pokarmowy – działa rozkurczowo, pobudza wydzielanie soków żołądkowych, łagodzi wzdęcia. Szczególnie polecana jest dzieciom i osobom starszym na łagodne zaburzenia trawienne.

Olejek z bazylii stosuje się również w aromaterapii. Jeśli potrzebujesz wzmocnienia i pobudzenia podczas zmęczenia psychicznego, sięgnij po aromatyczną bazylię. Olejek złagodzi także bóle głowy, stawów i nerwobóle. Co ciekawe, działa on także odstraszająco na komary i podobnie jak olejek lawendowy łagodzi świąd po ich ukąszeniu.

Wartości odżywcze bazylii

Bazylia charakteryzuje się niską kalorycznością i niskim indeksem glikemicznym. Około 100 gram zioła, to jedynie 22 kcal. Nie oznacza to jednak znikomych wartości odżywczych. Bogata jest ona w związki organiczne oraz białko, tłuszcze, błonnik, skrobię, witaminy i związki mineralne. Wśród witamin na szczególną uwagę zasługuje witamina A, C, beta karoten i kwas foliowy. Najważniejsze minerały to zaś potas, wapń, magnez i fosfor.

 

Źródła:

  1. D. Jadczak, Błaszczuk A., Rekowska D., Effect of covering on the content of microelements in yield of basil (Ocimum basilicum L.) cultivated for a bunch harvest, Jurnal of Elementology, 2006.
  2. R. Nurzyńska-Wierdak „Ocimum basilicum L. – wartościowa roślina przyprawowa, lecznicza i olejkodajna. Praca przeglądowa” , 2012.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Miód lawendowy – pochodzenie, właściwości i zastosowanie

Melasa – właściwości, zastosowanie, rodzaje

Maltitol – zastosowanie, szkodliwość, kalorie, cena

Acerola – pochodzenie, właściwości, zastosowanie

Teff – pochodzenie, wartość odżywcza, przepisy

Miód rzepakowy – właściwości, kalorie. Miód dla cukrzyka?

Miód wrzosowy – właściwości, zastosowanie, cena

Zjadłaś przeterminowane jedzenie? Uważaj nie tylko na zatrucie pokarmowe

Wybierasz się na grzyby? Sprawdź, czy możesz je później zamrozić

suplementy WIMIN

WIMIN, czyli suplementacja dla dziewczyn, którym brakuje czasu, by o siebie zadbać. Przetestowałam!

Czy witamina D może mieć wpływ na choroby zapalne jelit? Wyjaśnia biotechnolożka Ewa Kowalska

Czy witamina D może mieć wpływ na choroby zapalne jelit? Wyjaśnia biotechnolożka Ewa Kowalska

Kiełki rzodkiewki – właściwości, zastosowanie, hodowla

Kiełki lucerny – właściwości, wartości odżywcze, hodowla

Oregano – zastosowanie i właściwości. Olej z oregano

Koper włoski – właściwości, uprawa i zastosowanie

Kiełki brokułowe – właściwości, wartości odżywcze, hodowla

Herbata to nie tylko smaczny napój. Ma także pozytywny wpływ na nasze zdrowie

Herbata to nie tylko smaczny napój. Ma także pozytywny wpływ na nasze zdrowie

Kiełki słonecznika – właściwości, wartości odżywcze, hodowla

Regularne jedzenie posiłków - co to oznacza?

Przybierasz na wadze, masz ochotę na słodkie i tłuste? To może być wina nieregularnego spożywania posiłków

Pieprz cayenne – dawkowanie, właściwości, zastosowanie

Kiełki fasoli mung – wartości odżywcze, właściwości i hodowla

Korzystanie z lodówki też odbywa się według pewnych zasad.

Jak dobrze korzystać z lodówki? Niewiele osób zna odpowiedź na to z pozoru banalne pytanie

Karagen (E407) – stabilizator w żywności i kosmetykach

Tuńczyk – czy jest zdrowy? Właściwości odżywcze ryby

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

18 przepisów dla miłośników awokado

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

Kiszone pomidory -przepis. Jak kisić zielone pomidory?

Kiszone pomidory – przepis. Jak kisić zielone pomidory?

nalewka cytrynówka

Ile procent powinna mieć nalewka? Jak działa na zdrowie?

pizza kobieta

Brak apetytu, a chcesz przytyć? Oto 5 patentów na „coś na apetyt”

relaksująca się młoda kobieta

9 witamin i minerałów, które pomogą ci lepiej spać

Co jeść podczas infekcji? Menu na cały dzień

Przeziębiłaś się? Dodaj te składniki do codziennej diety

Melon – odmiany i właściwości zdrowotne. Jak jeść melona?

elektrolity

Dopadają cię zawroty głowy albo skurcze mięśni? To sygnały, że możesz mieć problem z elektrolitami