Przejdź do treści

Łosoś atlantycki a norweski i bałtycki. Czy warto go jeść?

Łosoś atlantycki a norweski i bałtycki. Czy warto go jeść? Pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak podkręcić metabolizm, gdy organizm się starzeje? 7 kluczowych porad/fot. Pexels
Jak podkręcić metabolizm, gdy organizm się starzeje? 7 kluczowych porad
Bazylia – odmiany, właściwości i zastosowanie
Termin przydatności do spożycia jabłek? Wiemy, kiedy lepiej ich nie jeść
Źródło: iStockPhoto
Jak układać jedzenie w lodówce? O sposobie, którego (być może) wcześniej nie znałaś, pisze Jagna Niedzielska
Zamiast świeżych wybierasz mrożone warzywa? Sprawdź, czy to zdrowe

Łosoś atlantycki charakteryzuje się dużą wartością odżywczą, jednak jego spożywanie jest kontrowersyjne ze względu na zawartość zanieczyszczeń (m.in. metali ciężkich) oraz negatywny wpływ na środowisko. Czy uwzględnianie w diecie łososia atlantyckiego sprzyja zdrowiu? Czy łosoś bałtycki to to samo co łosoś atlantycki?

Łosoś atlantycki a norweski i bałtycki

Łosoś atlantycki jest jednym z gatunków łososia dostępnego na polskim rynku. Warto zwrócić uwagę na to, że określenie „atlantycki” stanowi nazwę gatunkową, a nie informację o miejscu, gdzie wykonano połów ryby. Wśród łososi atlantyckich wyróżniamy m.in. populację żyjącą w wodach Bałtyku (łosoś bałtycki, dziko żyjący) oraz populację hodowaną w wodach Norwegii (łosoś norweski).

Łosoś atlantycki to ryba dwuśrodowiskowa – dorosłe osobniki żyją w wodach morskich, jednak na tarło migrują w górę rzek. Gatunek dziko żyjący występuje w północnym obszarze Oceanu Atlantyckiego, w Morzu Bałtyckim, Północnym i Białym oraz rzekach m.in. w niektórych państwach Europy oraz w Stanach Zjednoczonych.

Czy warto jeść łososia atlantyckiego (norweskiego i bałtyckiego)?

Intensywna eksploatacja dzikich populacji łososia atlantyckiego oraz przegradzanie i pogarszająca się jakość wód doprowadziły do krytycznego zmniejszenia się populacji wolno żyjących ryb tego gatunku. W ostatnich latach systematycznie zwiększa się natomiast produkcja łososia hodowlanego – przede wszystkim norweskiego (z tego kraju pochodzi ponad połowa światowych połowów) oraz chilijskiego.

Dużo mówi się o negatywnym wpływie hodowli łososia atlantyckiego na środowisko. Ze względu na znaczne zagęszczenie osobników w klatkach i wysokie ryzyko ich ucieczki z hodowli istnieje ryzyko przenoszenia chorób na ryby dziko żyjące. Stosowanie leków, w tym antybiotyków, w celu ich zwalczania przyczynia się natomiast do zanieczyszczania wód pozostałościami substancji chemicznych. Łososie są organizmami mięsożernymi – spożywają ok. trzy kilogramy dziko żyjących zwierząt morskich na każdy kilogram masy ciała (w warunkach hodowlanych żywione są mączką rybną i olejem). Zwiększanie produkcji łososia przyczynia się więc dodatkowo do eksploatacji zasobów innych ryb.

Niekorzystny wpływ hodowli łososia atlantyckiego na środowisko naturalne nie zmienia faktu, że spożywanie ryb tego gatunku (zarówno populacji norweskiej, jak i bałtyckiej) ma korzystny wpływ na zdrowie. Warto przyjrzeć się bliżej najważniejszym aspektom związanym z wpływem konsumpcji łososia na stan organizmu człowieka.

Wartość odżywcza łososia atlantyckiego

Jedna porcja świeżego łososia atlantyckiego (100 g) zawiera około 200 kilokalorii. Ponad 60 proc. energii pochodzi z tłuszczów, pozostała część z białek (łosoś nie dostarcza w ogóle węglowodanów).

Sardynki

Korzyści zdrowotne związane z jedzeniem ryb wynikają przede wszystkim z rodzaju kwasów tłuszczowych, których dostarczają. Łosoś atlantycki stanowi świetne źródło omega-3. Jest to składnik pokarmowy w zwyczajowej diecie obecny zwykle w ilościach zbyt małych w stosunku do rekomendacji, a jego spożycie wiąże się z udokumentowanym obniżeniem ryzyka wielu powszechnie występujących chorób, w tym:

Dodatkowo spożywanie kwasów omega-3 wpływa pozytywnie na rozwój dziecka w początkowym okresie życia – wspomaga m.in. dojrzewanie układu nerwowego i funkcje poznawcze.

czosnek

Czy powinniśmy bać się metali ciężkich w łososiu atlantyckim?

Ze względu na wymienione wyżej efekty zalecane jest spożywanie porcji ryby dwa razy w tygodniu, w tym raz ryb tłustych (takich jak łosoś atlantycki, np. norweski lub bałtycki). Liczne badania pokazują, że korzyści związane z jedzeniem ryb bogatych w omega-3 znacząco przewyższają ryzyko związane z obecnością w nich metali ciężkich, takich jak rtęć. Rekomendowana ilość jest znacząco niższa od tej uznawanej za bezpieczną.

Jak przyrządzić łososia atlantyckiego?

Świeżego łososia atlantyckiego możemy szybko i minimalnym nakładem pracy przyrządzić w piekarniku. Jak to zrobić?

  1. Łososia wypłucz w zimnej wodzie i osusz (np. ręcznikiem papierowym).
  2. Umieść go w naczyniu żaroodpornym. Skrop sokiem z cytryny i oliwą z oliwek. Posyp solą i innymi wybranymi przyprawami, np. koperkiem, ziołami prowansalskimi, natką pietruszki, tymiankiem. Przykryj przykrywką.
  3. Wstaw naczynie żaroodporne z łososiem do piekarnika nagrzanego do 200 st. Celsjusza i piecz przez około 25 minut.
  4. Aby uzyskać dobrze zbilansowany posiłek, podawaj łososia atlantyckiego z dodatkiem węglowodanowym (np. kaszą lub ziemniakami) oraz dużą porcją warzyw.

 

Bibliografia:

  1. Encyclopaedia Britannica (2020) Salmon.
  2. Juszczyk J. (2015) Światowy rynek łososia hodowlanego – stan i perspektywy, Zeszyty Naukowe Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Problemy Rolnictwa Światowego, tom 15 (XXX), zeszyt 3: 49-60.
  3. Taragen G. L., Karlsen O., Bannister R. J. i wsp. (2014) Risk assessment of the environmental impact of Norwegian Atlantic salmon farming, ICES Journal of Marine Science, 72(3): 997-1021.
  4. Jarosz M., Rychlik E., Stoś K i wsp. (red.; 2020) Normy żywienia dla populacji Polski i ich zastosowanie, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Tilapia – właściwości, cena, pochodzenie, jak przyrządzić

Tuńczyk – czy jest zdrowy? Właściwości odżywcze ryby

Ryzyko zachorowania na endometriozę wzrosło dwukrotnie u kobiet jedzących czerwone mięso - mówią wyniki badań. Co będzie lepszym wyborem?

Ryzyko zachorowania na endometriozę wzrasta dwukrotnie u kobiet jedzących czerwone mięso – wynika z badań

Pstrąg tęczowy łososiowy – właściwości i przepisy

Surimi – powstawanie, skład, właściwości i przepisy

dziewczyna nurkująca w oceanie z rybami

„Ciemne strony rybołówstwa” kontra nauka. Czy ryby to na pewno dobry wybór dietetyczny?

Micha zdrowia. Buddha bowl, smoothie bowl, poke – z czym to się je?

Miruna – wartości odżywcze, właściwości. Czy miruna jest zdrowa?

Żywność ekologiczna – warta swojej ceny?

Jak wybrać dobre kwasy tłuszczowe omega? Radzi dietetyczka Zofia Pomes

Jak wybrać dobre kwasy tłuszczowe omega? Radzi dietetyczka Zofia Pomes

6 sposobów jak nie zmarnować zdrowego potencjału sushi

Ryby w ciąży. Co warto jeść, a czego bezwzględnie unikać?

Kwasy omega 3 wegańskie – czy rzeczywiście się nie wchłaniają?

Jedzenie, które leczy. Sprawdź, czego nie wiesz o żywności funkcjonalnej

kutia

Odchudzone wersje wigilijnych potraw. Wypróbuj 6 przepisów

Kobieta w ciąży

Suplementacja DHA w ciąży. Nowe rekomendacje PTGiP

Sałatka z łososiem, karmelizowanymi figami i serem halloumi, wegański pasztet z ciecierzycy, krem czekoladowy z aquafabą. Sprawdź przepisy Anety i Jana Kuroniów!

Często jesz ryby i pijesz kranówkę? Sprawdź poziom ołowiu w organizmie

Przepis na pieczoną dynię Hokkaido. Świetnie sprawdzi się na lunch, obiad albo kolację!

Urozmaicaj i próbuj, czyli wegetariański tuning dnia

Koniec z ciągłą walką z kilogramami. Poznaj energizującą dietę

To nie śniadanie, a obiad jest najważniejszym posiłkiem dnia! Wpływa na produktywność i kreatywność

Kwasy omega-6 i omega-3 - w jakich produktach je znajdziesz?

Kwasy omega-6 i omega-3 – w jakich produktach je znajdziesz?

Ryż to podstawa twojej kuchni? Sprawdź, czy podczas gotowania nie popełniasz tych błędów

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

Melon – odmiany i właściwości zdrowotne. Jak jeść melona?

elektrolity

Dopadają cię zawroty głowy albo skurcze mięśni? To sygnały, że możesz mieć problem z elektrolitami

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

szklanka wody

Woda alkaliczna – co to jest? Poznaj opinie i przeciwwskazania

18 przepisów dla miłośników awokado

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

pizza kobieta

Brak apetytu, a chcesz przytyć? Oto 5 patentów na „coś na apetyt”

Piwo vs. piwo bezalkoholowe. Które jest zdrowe, a które zdrowsze?

Piwo vs. piwo bezalkoholowe. Które jest zdrowe, a które zdrowsze?

relaksująca się młoda kobieta

9 witamin i minerałów, które pomogą ci lepiej spać

Buddha bowl – najpiękniejsza miska świata. Pięknie wyglądający posiłek, bogaty w witaminy i wartości odżywcze