Przejdź do treści

Zdrowe jedzenie – co to właściwie jest?

Zdrowe jedzenie – co to właściwie jest?
Źródło: www.stocksnap.io | Lukas Budimaier
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Mleko pomaga zasnąć: prawda czy mit? Sprawdziłam
Komosa ryżowa zapiekana z brzoskwiniami, czyli śniadanie idealne
Ciągle jesteś głodna, mimo że wcale nie jesz mało? Anna Reguła wyjaśnia, jaki błąd możesz popełniać
Te tłuszcze mają moc! Top 7 olejów
Owoce na kolacje – czy rzeczywiście lepiej tego unikać? Odpowiadają ekspertki portalu „Czytamy Etykiety”

Hasło „zdrowe odżywianie” przewija się dziś już niemal wszędzie. Ale co ono właściwie oznacza? Czy to moda, czy trwały, prozdrowotny trend?

Zakupy na biobazarach i uważne czytanie etykiet uznawane bywają za przesadę, pogoń za modą, tymczasowy trend, hipsterską antysystemowość. W kontrze do tych zarzutów stoją obrońcy swoich suwerennych decyzji, a argumenty mają przeróżne – od dbania o zdrowie, przez życie w harmonii z naturą, po miłość do zwierząt. Czy da się zatem zdefiniować zdrowe jedzenie?

Żyć zdrowo trzeba się nauczyć

Z jednej strony coraz trudniej znaleźć żywność nieprzetworzoną, świeżą i zdrową. Sklepowe półki zalane są produktami, z których część nie powinna nawet nosić miana jedzenia. Etykiety straszą składnikami, których skomplikowanych chemicznych nazw nie sposób przeczytać. Z drugiej strony jesteśmy coraz bardziej świadomi. Czytamy książki, na własną rękę zdobywamy wiedzę, dociekamy, szukamy wiarygodnych źródeł, jesteśmy czujni.

W 1951 roku na łamach kanadyjskiego magazynu dla kobiet „Chatelaine” ukazała się reklama margaryny. Piękna dziewczynka zjada tosta posmarowanego wybornym tłuszczem, a hasło brzmi „Oh, mommy, this is good!”. Trzy czerwone kropy punktowały największe korzyści: jest słodka i świeża, a dzieci ją lubią; najlepiej smakuje na chlebie, tostach i krakersach; wzbogaca smak warzyw, zup i wypieków. When you buy margarine, be sure it’s Margene. W tamtym czasie zapewne tysiące kanadyjskich ogromnych lodówek gościły cudowną margarynę. Słodką. Najlepszą na tostach. U nas równolegle królowało roślinne, w okrągłym pudełku, smakujące niczym. Dziś jesteśmy bardziej rozważni. Już wiemy, czym są te niby-masła i jakie są długofalowe skutki spożywania takich produktów. Uczymy się. Zaczynamy rozumieć mechanizmy, jakie mają miejsce w naszych organizmach. Dostrzegamy ścisły związek pomiędzy jedzeniem a zdrowiem. Jeszcze niekiedy dysonans poznawczy wzbudza w nas lęk, ale przestajemy mieć złudzenia i powoli odcinamy kolejne cywilizacyjne pułapki: bezsensowne przekąski, słodkie, słone, tłuste, uwodzicielskie, uzależniające.

Jednak każdy obdziera rzeczywistość z pięknych haseł reklamowych w swoim tempie. I dlatego definicji zdrowego jedzenia czy zdrowego trybu życia jest tak wiele. Spróbujmy jednak naszkicować pewne ramy.

Zdrowe, czyli jakie?

W okresie od czerwca do sierpnia 2015 roku Ośrodek Ewaluacji pod patronatem Fundacji „Wiemy, Co Jemy” przeprowadził badanie społeczne, którego celem było wyjaśnienie pojęcia „zdrowe jedzenie” oraz zdefiniowanie, kim są ludzie prowadzący tzw. zdrowy tryb życia. Okazuje się, że definicja zdrowego jedzenia jest bardzo pojemna i wieloaspektowa. To przede wszystkim produkty nieprzetworzone, pozbawione polepszaczy, konserwantów, chemicznych dodatków. Ankietowani zaznaczali jednak, że pod tym hasłem kryje się również jedzenie pozytywnie wpływające na nasze zdrowie, niepowodujące chorób, a nawet działające leczniczo. Zdrowe równa się świeże i sezonowe. Co ważne, osoby biorące udział w badaniu akcentowały, że zaufany dostawca jest również istotnym ogniwem zdrowego odżywiania. Gdy kupujemy zdrową żywność, kierujemy się głównie zdrowiem własnym (99,4%) i bliskich (96,1%), znajomością substancji, które są składnikami produktu (96%), smakiem (94%) i sezonowością (93,1%). Zwracamy uwagę na środowisko naturalne (78,2%). Jednak wbrew ogólnej opinii nie kierujemy się współczesnymi trendami (jedynie 11,1%). Warto również zaznaczyć, że hasło „zdrowe jedzenie” nie ogranicza się jedynie do konkretnej diety czy koncepcji żywieniowej. Choć oczywiście każdy lubi ciągnąć w swoją stronę, to osobami, które we własnym mniemaniu prowadzą zdrowy tryb życia, są zarówno weganie, wegetarianie, witarianie, jak i osoby na diecie bezglutenowej, bez laktozy i wszelkie inne opcje.

Nowa piramida

Na definicję zdrowego odżywiania światło rzuca nowa piramida żywieniowa, którą przedstawiono na początku tego roku podczas Kongresu Instytutu Żywności i Żywienia. U jej podstaw stoi aktywność fizyczna, która jest istotnym elementem zdrowego stylu życia. Podstawowym składnikiem diety są warzywa i owoce, a nie jak dotychczas produkty zbożowe. Kasze, płatki, makarony i pieczywo nadal są ważne i powinny stanowić element codziennej diety, ale należy spożywać ich zdecydowanie mniej, niż uważano dotychczas. Dalej Instytut Żywności i Żywienia rekomenduje dwie porcje nabiału dziennie i ograniczenie czerwonego mięsa do maksymalnie 0,5 kg na tydzień. W zamian powinniśmy jeść większą ilość ryb, jajek i strączków, a tłuszcze zwierzęce zastąpić roślinnymi, ograniczyć słodycze, cukier, alkohol i sól. Co ciekawe, nowym elementem piramidy są zioła, które stosowane w codziennej diecie mają działać prozdrowotnie.

Harvard School of Public Health jest bardziej radykalny – sugeruje, że nabiał nie jest niezbędny w diecie, i zachęca do stosowania zamiennie roślinnych produktów bogatych w wapń.

Wnioski z badania Ośrodka Ewaluacji i analiza rekomendacji żywieniowych Harvard School of Public Health oraz Instytutu Żywności i Żywienia są jednoznaczne – zdrowe odżywanie nie jest chwilową modą, ale coraz silniejszym trendem. Chcemy jeść zdrowo i odpowiedzialnie. Szukamy, czytamy, dowiadujemy się. Oby tak dalej!

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Glicyna – budowa, właściwości, źródła w pożywieniu. Czy glicyna pomaga w bezsenności?

Sery dojrzewające – jak się je robi, rodzaje, produkcja. Kto może je jeść?

Rodzaje makaronów w przepisach. Jak ugotować makaron?

Ryż czerwony – właściwości zdrowotne. Czy jest lepszy od białego i brązowego ryżu?

Chipsy warzywne – jak zrobić domowe chipsy z piekarnika?

Trzymasz pomidory w lodówce? Sprawdź, czy robisz to dobrze

Kasza pęczak – właściwości, wartości odżywcze i przepisy nie tylko na gołąbki z pęczakiem

Kasza owsiana – właściwości odżywcze i sposób gotowania

Czubryca – co to jest, do czego dodawać i gdzie kupić?

Wyrzucasz liście tych warzyw do kosza? Zupełnie niepotrzebnie. To prawdziwa skarbnica witamin!

Nie, dziękuję, jestem na diecie

Chcesz jeść zdrowo, ale bliscy kuszą cię słodkościami? Naucz się mówić NIE!

Syrop z sosny – zrobisz go z pędów, szyszek, a jego właściwości zadziwiają

Syrop z sosny – zrobisz go z pędów, szyszek, jego właściwości zadziwiają

Kąski batata z guacamole i chipsem z jarmużu

Zdrowa, szybka przekąska z batatów i chipsy z jarmużu

Kleik ryżowy na biegunkę dla dzieci i dorosłych – przepis

Pieprz ziołowy – skład, do czego stosować, czym zastąpić. Przepis na domowy pieprz ziołowy

Kiedy pić białko – przed treningiem czy po treningu? Ile białka potrzebujesz?

8 niezawodnych sposobów na niezdrowego grilla

Oto 8 niezawodnych sposobów na niezdrowego grilla. Na pewno go nie zapomnisz!

Kwas linolowy (omega-6) – występowanie i właściwości. Co różni kwas linolowy od linolenowego?

Makaron pełnoziarnisty – jak ugotować, kaloryczność

Sery podpuszczkowe – rodzaje, właściwości, jak się je robi /fo. iStock

Sery podpuszczkowe – rodzaje, właściwości, jak się je robi

Jak twój mikrobiom zmienia się wraz z wiekiem? / pexels

Jak twój mikrobiom zmienia się wraz z wiekiem?

Likopen – co to jest, właściwości, działanie, gdzie występuje

Kwas ferulowy – gdzie występuje i efekty stosowania

Makaron razowy – właściwości, kalorie, indeks glikemiczny

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

Męczą cię zaparcia? Zobacz, jakie produkty powinnaś jeść, aby się ich pozbyć

Kobieta

Czy organizm może nie tolerować kawy? Sprawdziłyśmy!

18 przepisów dla miłośników awokado

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

elektrolity

Dopadają cię zawroty głowy albo skurcze mięśni? To sygnały, że możesz mieć problem z elektrolitami

pizza kobieta

Brak apetytu, a chcesz przytyć? Oto 5 patentów na „coś na apetyt”

Pokrojone buraki

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

Dlaczego łamią się paznokcie?

Dlaczego łamią się paznokcie i jak temu zaradzić?

Bilans wodny - picie wody / istock

Bilans wodny. Co wlicza się w dzienną podaż płynów? Dietetyczka wyjaśnia

7 produktów, za które pokochają cię mięśnie

×